ข่าวแวดวงครู
เปิดสอบครู
ห้องพักครู
แผนการสอน
บันทึกคุณครู
Tip & tricks
สหกรณ์เพื่อนครู
กฎหมายในวงการศึกษา
 

 
หน้าแรก | มุมคุณครู | ห้องพักครู
   

กรณีตัวอย่างเกี่ยวกับการประเมินตามสภาพจริงในชั้นเรียน
   

ในประเทศไทยการประเมินตามสภาพจริง (Authentic Assessment) เป็นวิธีการประเมินที่กล่าวถึงอย่างกว้างขวาง นับตั้งแต่ปีการศึกษา 2536 เป็นต้นมา ทุกฝ่ายคาดหวังว่าการประเมินตามสภาพจริง จะเป็นกระบวนการนํามาซึ่งข้อมูลเกี่ยวกับสภาพการเรียนรู้ของผู้เรียนที่ถูกต้องเที่ยงตรง เมื่อผลการประเมินสามารถสะท้อนภาพความสําเร็จในการเรียนรู้ของผู้ เรียนได้ถูกต้อง กระบวนการแก้ปัญหา และพัฒนาก็จะเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพ ในที่สุดจะส่งผลต่อคุณภาพผู้เรียน นักวิชาการที่เกี่ยวข้องจึงได้พยายามให้ความรู้ เสนอแนวคิดเกี่ยวกับการประเมินแก่ครูผู้สอนกันอย่างมากมาย หลายรูปแบบ อย่างไรก็ตาม พบว่า ครูผู้สอนส่วนหนึ่ง ยังต้องการความกระจ่างเกี่ยวกับเรื่องนี้ จึงขอนํากรณีตัวอย่างที่ได้อ่าน และพิจารณาเห็นว่าน่าจะให้แนวทางปฏิบัติที่ชัดเจนมานําเสนอเพื่อให้ท่านได้เห็นถึงกระบวนการดําเนินงานประเมินตามสภาพจริงของคุณครูที่สอนนักเรียนเกรด 4 ตลอดแนว ตั้งแต่เริ่มต้นปีการศึกษา ระหว่างปี และเมื่อสิ้นปีการศึกษา ซึ่งคุณครู *Ms. Rodriguez ได้นําหลักการของการประเมินตามสภาพจริงที่ดีไปใช้ในการดําเนินงานระดับห้องเรียน



เริ่มต้นปีการศึกษา คุณครูทําความรู้จักนักเรียนในห้องซึ่งมีทั้งหมด 28 คน เป็นนักเรียนใหม่ของโรงเรียน/ชุมชน 7 คน นักเรียนอีก 12 คนเป็นผู้เรียนที่ใช้ภาษาอังกฤษเป็นภาษาที่ 2 Ms.Rodriguez ซึ่งเป็นคุณครูประจําชั้นต้องการจะเก็บรวบรวมข้อมูลพื้นฐานเกี่ยวกับนักเรียนทั้งห้องให้เสร็จ ช่วง 2 สัปดาห์แรก เธอจึงประชุมกับนักเรียนที่มีแฟ้มสะสมงาน (portfolio) จากปีที่ผ่านมา มีการทบทวนผลงาน และพูดคุยกันเกี่ยวกับความสนใจในการอ่านการเขียน และเป้าหมายของเด็กกลุ่มนี้ นอกจากนี้ ได้ประชุมกับเด็ก คนอื่นๆ เช่นกัน เพื่อให้รู้ว่าเด็กเหล่านี้มีความสนใจและประสบการณ์เป็นอย่างไร

ในเวลาเดียวกัน เธอจัดให้นักเรียนทั้งหมดได้ร่วมมือกัน คิดเค้าโครงหน่วยการเรียนเพื่อเริ่มต้นปีการศึกษา นักเรียนได้อ่าน อภิปราย และเขียน เกี่ยวกับวรรณกรรมที่อ่าน (Hurray for Ali Baba Bernstein ที่ประพันธ์โดย Johanna Hurwitz) จากนั้นให้นักเรียนร่วมกันอภิปรายเกี่ยวกับเรื่องราวที่อ่าน บุคลิกลักษณะของตัวละคร เค้าโครงเรื่อง โดยเน้นไปที่ร่องรอยและลักษณะอ้างอิงที่จะนําไปสู่การแก้ปัญหาเงื่อนปมในเรื่อง คุณครูได้สํารวจค้นหากลวิธีการอ่านที่หลากหลายของนักเรียน พูดคุยถึงกลวิธีที่ใช้ในการอ่าน และดูการนํากลวิธีการอ่านไปใช้ในขณะอ่านมีการพูดคุยกันว่า กิจกรรมใดน่าสนใจ ง่าย หรือยาก และทําไมจึงเป็นเช่นนั้น นักเรียนจะต้องมีกิจกรรมการเขียนเกี่ยวกับสิ่งที่อ่านด้วย ตลอดสัปดาห์ที่จัดการเรียนเรื่องนี้ คุณครูจะสังเกตและบันทึกความสามารถในการอ่านออกเสียงและวิธีการทํางานของนักเรียน คุณครูได้นําเรื่อง แฟ้มสะสมงานเข้ามาในห้องเรียน โดยให้นักเรียนบางคนที่รู้เรื่องแฟ้มสะสมงานมาบ้างแล้ว มาเล่าให้เพื่อนๆ ฟัง

แฟ้มสะสมงานคืออะไร สําคัญอย่างไร และชี้ให้เห็นว่า นักเรียนสามารถเก็บชิ้นงานที่ได้จากการทํางานขณะเรียนรู้หัวข้อย่อยๆ สะสมไว้ในแฟ้ม จากนั้นครูและนักเรียนจะเลือกชิ้นงานจากที่สะสมไว้ไปใส่ในแฟ้มสะสมงานคุณครูจะใช้ผลจากการสังเกต ขณะการสอนและจากชิ้นงานของนักเรียนกับข้อมูลที่ได้ จากการประชุมปรึกษาหารือ เพื่อจะระบุว่า จะต้องมีข้อมูลเฉพาะเรื่องใดอีก สําหรับนักเรียนแต่ละคนคุณครูทบทวนเครื่องมืออุปกรณ์ที่ใช้ในการประเมินตามโครงการความสามารถทางภาษาและจําแนกนักเรียนเป็นกลุ่ม กลุ่มที่จําเป็นต้องใช้แบบสํารวจการอ่านแบบไม่เป็นทางการรายบุคคล กลุ่มที่ต้องสอบเพื่อจัดกลุ่ม และกลุ่มผู้ต้องการทดสอบเป็นการเฉพาะ จากข้อมูลพื้นฐานนี้คุณครูได้พัฒนาแผนงานด้านการอ่านออกเขียนได้ขึ้นเพื่อใช้ในการดําเนินการแก้ปัญหาให้เหมาะสม



ต้นเดือนพฤศจิกายน ซึ่งเป็นช่วงใกล้สิ้นภาคเรียนแรกคุณครูเตรียมประชุมผู้ปกครอง มีการรวบรวมและจัดทําแฟ้มสะสมงานอย่างดี ในช่วงนี้ คุณครู ได้ จัดทําบทเรียนย่อยๆ หลายบท เพื่อช่วยให้นักเรียนได้เรียนรู้วิธีการทบทวนงานของตนเอง เน้นที่การตอบสนองและคุณภาพงานเป็นรายบุคคล ทุก 2 สัปดาห์ นักเรียนจะทบทวนผลงานที่รวบรวมไว้ เพื่อเลือกไปจัดทําแฟ้มสะสมงาน ส่วนที่เหลือจะนํากลับบ้านช่วงสุดท้ายของการคัดเลือกผลงาน คุณครูจะสั่งให้เด็กทั้งหมดจัดแฟ้มสะสมงาน โดยเรียงลําดับดังนี้บันทึกการอ่าน การศึกษาตัวละครในเรื่อง และแบบฟอร์มที่ใช้ในการวางแผนการประเมินการปฏิบัติเธอทําการทดสอบนักเรียนทั้งหมด และนําผลไปเก็บในแฟ้มสะสมงาน ในส่วนของกระบวนการคัดเลือกจะมี การอภิปรายแสดงความเห็นถึงสิ่งที่ ได้เรียนรู้ สิ่งที่ผู้ ประพันธ์ใช้ในการสร้างความน่าสนใจให้ กับเรื่องราวในตอนเริ่มต้น และนักเรียนได้ นําสิ่งเรียนรู้ไปใช้ ในการสร้างความน่าสนใจในเรื่องที่ ตนเขียนอย่างไร มีการแลกเปลี่ยนความคิดเห็นเกี่ยวกับสิ่งที่ได้เรียนรู้จากบทสนทนา การใช้ประโยคที่สมบูรณ์ จากนั้นกําหนดให้นักเรียนเลือกงานเขียน 2 ชิ้น ใส่ในแฟ้มสะสมงาน ชิ้นหนึ่งเป็นชิ้นงานที่นักเรียนพอใจ อีกชิ้นเป็นตัวแทนแสดงให้เห็นการเริ่มเรื่องที่ดี และใช้บทสนทนาที่สมบูรณ์

ในการประชุมผู้ปกครองคุณครูให้นักเรียนเข้าร่วมและดําเนินการประชุมด้วย เพื่อช่วยนักเรียนเตรียมการประชุม เธอจึงแนะวิธีการทบทวนผลงาน และย้ำเตือนนักเรียนให้บอกถึงวิธีการที่ทําให้นักเรียนเปลี่ยนแปลง ไปสู่ความเป็นนักอ่าน นักเขียน และกําหนดเป้าหมายในการทํางานของตนได้ พร้อมเตือนนักเรียนถึ งสิ่งที่ได้เรียนรู้เกี่ยวกับงาน และสิ่งที่ได้รับมอบหมายให้ ทําในชั้นเรียนเธอให้เวลาเพื่อการวิเคราะห์แฟ้มสะสมงาน จากนั้นนักเรียนจะแสดงบทบาทสมมุติ เป็นคู่ เพื่ออธิบายความคิดที่สําคัญที่สุดของตน นักเรียนจะแสดงผลงาน 2-3 ชิ้น ให้ผู้ ปกครองดู ช่วงการประชุมจริง

นักเรียนจะเป็นผู้กล่าวนําใน 10 นาทีแรก จากนั้น คุณครูจะร่วมพูดคุย โดยใช้ข้อมูลจากการบันทึกแบบสํารวจรายการ และการสังเกต บวกประสบการณ์ความเป็นมืออาชีพ เพื่อให้ข้อมูล ตอบข้อซักถามของผู้ปกครอง ใช้ข้อมูลการประเมิน ทั้งที่เป็นทางการและไม่เป็นทางการตามที่ รวบรวมไว้ทําให้ผู้ปกครองเข้าใจจุดแข็ง และความต้องการของผู้เรียน งานบางชิ้นอาจอยู่ในรูป grade บางชิ้น เช่น บันทึกการอ่าน การเขียน จะไม่เป็น grade เธอกระตุ้นให้ผู้ ปกครองได้ดูผลงานอย่างใกล้ ชิดและร่วมสร้างความคาดหวังเกี่ยวกับผลงานดังกล่าว



เดือนมิถุนายน คุณครูเตรียมการประเมินผลปลายปี เตรียมแฟ้มสะสมงานและเอกสารรายงานผล นักเรียนเกรด 4 ของโรงเรียนในตําบลทั้งหมดจะต้องสอบแบบทดสอบมาตรฐานของรัฐในเดือนเมษายน และผลการสอบดังกล่าวจะต้องนํามาบันทึกในเอกสารรายงานผล ฉบับถาวร คุณครูจะให้ความสนใจเกี่ยวกับความงอกงามที่เกิดขึ้นในการเรียนรู้ของนักเรียนตลอดปี และได้ใช้ ผลการประเมินทั้งที่เป็นทางการและไม่เป็นทางการเพื่อสรุปรายงานผลปลายปี เธอจัดสอบปลายปี ตามโครงการทางภาษา ที่ ได้จัดสอบไปครั้งหนึ่งแล้ว เมื่อเดือนตุลาคม เพื่อจะดูว่า

ความก้าวหน้าในการอ่านและเขียนของนักเรียนเป็นอย่างไร มีการนําผลการทดสอบและผลการประเมินภาคปฏิบัติมาประมวลเพื่อดูการประยุกต์ใช้ทักษะและกลวิธีที่ได้จากการอ่านมาใช้ โดยให้ความสําคัญกับการประเมินแบบไม่เป็นทางการมาก มีการตรวจสอบทบทวนแฟ้มสะสมงาน ผลการสังเกตจากแบบสำรวจรายการ และดูความเปลี่ยนแปลงในเรื่องเฉพาะอย่างใกล้ชิดตลอดเวลาสิ่งที่ทําให้คุณครูพอใจมากคือ ความงอกงามที่เกิดขึ้นกับผู้เรียนที่ใช้ภาษาอังกฤษเป็นภาษาที่ 2 ซึ่งพูดภาษาอังกฤษเกือบไม่ได้ (เมื่อตอนเปิดภาคเรียน) สามารถอ่านบทความสั้นๆ ในหนังสือและเขียนเล่าเรื่องราวเป็นภาษาอังกฤษ และเป็นภาษาแม่ของตนได้ นักเรียนบางคนเปลี่ยนแปลงความสนใจการอ่าน และเขียนเรื่องราวซึ่งมีลักษณะเฟ้อฝัน เป็นหนังสือที่เป็นเรื่องราว และอัตชีวประวัติ บางคน
มีพัฒนาการในเรื่องการออกเสียง รูปแบบการเขียน เป็นต้น

เนื่องจาก Ms.Rodriguez มองการประเมินในลักษณะของการร่วมรับผิดชอบ จึงให้ นักเรียนมี ส่วนร่วมในการประเมินผลปลายปี หลังจากได้ หารือกับครูผู้สอนในเกรด 5 เธอตัดสินใจนําผลงานบางชิ้นจากแฟ้มสะสมงานออก เก็บไว้เพียงบางชิ้น ที่เหลือส่งกลับบ้าน และช่วยกันพิจารณาผลงานที่จะเก็บไว้ ระหว่างกระบวนการคัดสรรชิ้นงานจะมีการพูดคุยกันถึงความเปลี่ยนแปลงในการอ่านและการเขียนที่เกิดขึ้นตลอดโดยใช้ตัวอย่างชิ้นงานจากแฟ้มสะสมงานเป็นตัวบอกแต่ละคนจะเลือกผลงานเก็บไว้ 5 ชิ้น และเขียนจดหมายเล่าเกี่ยวกับผลงานถึงครู ผู้สอนในปีถัดไป หลังจากนั้นมีการจัดฉลองความสําเร็จในการเรียนก่อนที่จะจัดผลงานที่เหลือส่งกลับบ้าน



คุณครูได้นําหลักการประเมินที่ หลากหลายมาใช้ในช่วง 2 สัปดาห์แรก และได้ใช้ข้อมูลสารสนเทศ หลากหลายชนิดทั้งที่เป็นทางการ ไม่เป็นทางการ ข้อมูลรายบุคคล รายกลุ่ม เพื่อช่วยให้เธอได้ รู้จักเด็กและวางแผนการจัดการเรียนการสอน การอ่าน และเขียน นอกจากนี้ เธอได้จัดบรรยากาศที่จะก่อให้เกิดความร่วมมือกันในการเรียนและการประเมินทันที โดยสร้างวัฒนธรรมการใช้แฟ้มสะสมงาน สร้างค่านิยมเกี่ยวกับความสนใจ และการกําหนดเป้าหมายของผู้เรียนรายบุคคล และมีการทําความเข้าใจกับนักเรียนว่า เธอและนักเรียนจะร่วมกันจัดทําแฟ้มสะสมงาน จะช่วยกันรับผิดชอบการประเมิน นอกจากนี้ ได้ ชี้ให้เห็นว่า การประเมินสภาพจริงที่เกิดขึ้นเป็นส่วนหนึ่งของชีวิตในห้องเรียน ชิ้นงานที่ นักเรียนทําในห้องเรียนจะใช้เป็นสิ่งแสดงให้เห็นว่า นักเรียนเรียนรู้ได้ดีเพียงใดในผลการเรียนรู้ที่สําคัญ รวมทั้งนักเรียนต้องเข้าใจด้วยว่า การสะท้อนเกี่ยวกับการเรียนรู้เป็นสิ่งที่มีคุณค่าและควรสร้างให้เกิดขึ้นในการพูดคุย การประเมิน และการตั้งเป้าหมายความสําเร็จ

ช่วงเตรียมการประชุมผู้ปกครอง คุณครูได้เตรียมและขอให้นักเรียนเป็นผู้ร่วมประเมินข้อมูลข่าวสารที่เสนอจึงมีความชัดเจนทั้งกับนักเรียนและผู้ปกครอง คุณครูได้สอนนักเรียนถึงวิธีการคิดและประเมินผลงานของตนเอง และให้ทุกคนรับผิดชอบในการกําหนดเป้าหมายของตนเองอย่างจริงจัง ตัวคุณครูเองก็ ได้ปฏิบัติหน้าที่ของตนอย่างเคร่งครัดในการช่วยเติมเต็มข้อสรุปของนักเรียน โดยใช้ข้อมูลหลักฐานและความเป็นมืออาชีพของเธอ ผลงานในแฟ้มสะสมงานก็มีความ สอดคล้องกับเรื่องราวที่สอน การอ่าน การเขียนเล่าเรื่อง ผลงานที่จะคัดเลือกใส่ในแฟ้มสะสมงานจะต้องเป็นสิ่งแสดงให้เห็นความก้าวหน้าที่เป็นจริงตามเป้าหมาย ทั้งส่วนที่เป็นกระบวนการ และผลผลิต จะเห็นได้ว่า สิ่งที่คุณครูดําเนินการ ตั้งอยู่บนพื้นฐานของตัวชี้วัดความสามารถของผู้เรียนหลายๆ ตัว




*หมายเหตุ : ใช้คําว่า “คุณครู” แทน Ms.Rodriguez

ที่มาข้อมูล : ดร.บุญชู ชลัษเฐียร ผู้เชียวชาญเฉพาะด้านพัฒนาเครื่องมือวัดผล (สพฐ.)
จำนวนคนอ่าน 2036 คน
   
 

© 2000 - 2014 www.myfirstbrain.com All Rights Reserved